Als iets kenmerkend is voor onze markt, is dat deze in hoog tempo verandert. En vooral diversifieert. SUEZ heeft zich ook in 2016 ingespannen om in te spelen op het groeiende besef dat duurzaam afval- en grondstoffenmanagement profijtelijk kan zijn. We zullen al onze expertise moeten mobiliseren (en vergroten) om in gesprek te gaan en te blijven bij klanten. De big data waarover we beschikken, zijn daarbij cruciaal.  

Elke stroom een eigen markt

Voor elke stroom die als grondstof kan worden toegepast, ontstaat een aparte markt. Daarmee ontstaat een multinichemarkt voor grondstoffen. Aan de aanbiederskant zien we een groeiend aantal klanten dat met duurzaam afval- en grondstoffenbeleid tot profijtelijke businessmodellen komt. Preventie en terugwinning loont daar concreet (zie de voorbeelden verder in deze tekst).

Gelijktijdig zien we ook nog veel terrein braak liggen. Voor het merendeel van onze klanten ligt afval- en grondstoffenmanagement nog ver van ze af; deze groep proberen we weliswaar mee te krijgen in duurzaam afvalmanagement maar we focussen hier vooral op serviceverlening, onder meer via online faciliteiten (klantenportal). Voor een andere groep, waaronder overheden, geldt dat duurzaam afvalbeheer moeizaam ruimte krijgt.

Big data

In de afgelopen jaren heeft SUEZ geïnvesteerd in het verzamelen en analyseren van markt- en klantgegevens. Miljoenen gegevens van meer dan 100.000 klanten worden benut voor de inzet van de eigen operatie en saleskrachten, en de processen van klanten. Meer dan ooit is onze onderneming in staat klanten te adviseren over hun afvalmanagement. Bijvoorbeeld door de big data te combineren met weers- en seizoensinvloeden. Aan de hand van data-analysemodellen kunnen klanten ook zelf hun afvalprocessen beoordelen, en eventueel optimaliseren en verduurzamen. De data-analyse maakt het bovendien mogelijk om voorspellingen te doen over afvalproductie en mogelijke kansen om te verbeteren. Hierbij kan concreet worden aangetoond welke voordelen duurzame scenario’s kunnen opleveren.

Duurzame businessmodellen

SUEZ wil haar klanten zoveel mogelijk meenemen in de circulaire economie. De kwaliteit die we hier bieden én ontwikkelen, wordt door een groeiende groep klanten op prijs gesteld. In onderstaande voorbeelden uit 2016 werd bespaard op natuurlijke grondstoffen of werden grondstoffen teruggewonnen. Behalve de ‘duurzame winst’ bespaarden deze opdrachtgevers op kosten. Dit leidde overigens onvermijdelijk tot omzetverlies bij SUEZ.

  • Rijks Universiteit Groningen: aan de hand van een reductieprogramma, waar training deel van uit maakt, boekt de RUG nu jaarlijks een voordeel van circa 60.000 euro;
  • Scania: een alternatieve verwerking (recycling in plaats van verbranden) van kartonnen afdekplaatjes scheelt onze klant circa 15.000 euro op jaarbasis.
  • Smurfit Kappa Nada: optimalere logistiek en verpakkingen leidden tot een besparing van 40.000 euro;
  • Philips: door een volumineuze afvalstroom op locatie te comprimeren, wordt jaarlijks 10.000 euro bespaard op transportkosten;
  • RotoSmeets: door de afvalstroom papierstof niet als bedrijfsafval te verwerken maar om te buigen naar papierrecycling werd circa 25.000 euro aan verwerkingskosten bespaard.

Bovenstaande klanten vallen, niet verrassend, alle in de door SUEZ gehanteerde A-groep. In deze groep bevinden zich de klanten waar we een hoge omzet realiseren. Het is ook in deze groep waar onze duurzame ambities de meeste weerklank vinden. Uitzonderingen daargelaten, ervaren we dat onder B- en C-klanten duurzaam afval- en grondstoffenmanagement nog weinig aandacht krijgt.

Verwarring over scheidingsaanpak bij gemeenten

Een aparte klantengroep betreffen gemeentelijke overheden. In essentie hebben we met meer dan de helft van de Nederlandse gemeenten een overeenkomst voor het sorteren en recyclen van verpakkingsafval – veelal via intergemeentelijke samenwerkingsverbanden. Daarnaast verzorgen we voor een vijftiental gemeenten (goed voor 600.000 aansluitingen) de huis-aan-huis-inzameling. Naast de operationele dienstverlening ondersteunen we deze klanten zo goed mogelijk. Dit onder meer door hen te voorzien van inzamel- en recyclerapportages, te advisering/begeleiden bij transities in de inzamelstructuur.

In 2016 heeft SUEZ de verwarring bij lokale overheden zien toenemen, zoals over de interpretatie van scheidings- en recycledoelstellingen, over de juiste wijze van inzameling, en vooral over de kwaliteit (of de kwantiteit) van in te zamelen stromen. En niet in het minst de vraag: wat vertellen we hoe aan de burger?

Belang van zuiverheid

Kenmerkend voor 2016 was de toename van de hoeveelheid ingezameld kunststofverpakkingsafval uit huishoudens en de toenemende vervuiling van deze stroom. Het maakt dat SUEZ noodgedwongen vrachten op kwaliteit moest gaan (af)keuren. Bij afkeuring ontvangt een gemeente geen vergoeding uit het Afvalfonds maar moet worden betaald voor de verwerking in een afvalenergiecentrale.

Tegen de achtergrond van deze trend ontvingen we in 2016 veel bezoekers uit gemeenten in onze sorteerinstallatie in Rotterdam. Primair streven we daarmee naar transparant relatiebeheer. Gelijktijdig hopen we begrip te krijgen voor het belang van de kwaliteit (zuiverheid) van de aangeboden tonnen. Dit begrip ontstaat langzaam en er ontstaan zelfs mooie nieuwe initiatieven. Zo besloot de gemeente Krimpen aan de Waard, na een bezoek aan onze sorteerinstallatie in Rotterdam en onze glasrecycler High 5 in Antwerpen, om metaal met glas (en niet bij plastic) in te zamelen. Deze aanpak zal mogelijk tot veel schonere, waardevollere fracties leiden.

Duurzamer inkopen

SUEZ heeft in 2016 in dialoog met gemeenten een lans gebroken voor duurzamer inkopen door gemeenten, juist om daarmee de circulaire economie te stimuleren. Er is nog veel onbekendheid over het kopen van producten uit secundaire grondstoffen. Er is bovendien nog slechts een klein aantal pionierende gemeenten dat daadwerkelijk duurzaam wil inkopen, en zich niet slechts laat leiden door budget of kosten.

Veiligheid afvalbrengstations

Ook hebben we bij verschillende klanten – adviserend – aandacht gevraagd voor de veiligheid op afvalbrengstations, zowel voor de medewerkers als voor de bezoekers. Aansluitend daarop stellen we het thema ‘gastvriendelijkheid door medewerkers’ ter plekke aan de orde.

Ondernemen in grondstoffenmarkt

De afzetmarkt van gerecyclede grondstoffen bleek in 2016 weerbarstiger dan verwacht. Tegen de achtergrond van macro-economische omstandigheden, zoals lage grondstof- en energieprijzen, wordt nog moeizaam een match gemaakt tussen aanbod en vraag. Behalve op prijs moeten aanbod en vraag elkaar nog vinden op andere aspecten, zoals de kwaliteit van het materiaal.

Exemplarisch is de ontwikkeling in de kunststofketen. Partners aan de vraagkant zijn de grote producenten die juist door hun omvang het verschil kunnen maken, tenminste als het gaat om de versnelling van de toepassing van secundair materiaal.  Behalve behoefte aan grote volumes in een constant volume hebben deze afnemers ook behoefte aan een constante specifieke kwaliteit. Er is echter bij deze afnemers vanzelfsprekend zorg over de kwaliteit van het kunststofgranulaat, en daarmee het nieuwe product (bijvoorbeeld: de shampoofles). De zekerheid daarover moet vanuit de (secundaire) kunststofketen worden geboden.

Er is hier sprake van een typische kip-en-ei-situatie. Vraag moet (de kwaliteitsontwikkeling) van het aanbod stimuleren, terwijl het aanbod de vraag moet uitlokken. Hoe dan ook, de optimale toepassing van secundaire kunststof vraagt veel tijd voor afstemming en onderzoek over de gewenste samenstelling, evenals verdere kwaliteitsverbetering van het kunststofgranulaat.

Eind 2016 zijn gelukkig flinke stappen gezet. De eerste producten van secundaire kunststof hebben hun weg gevonden naar nieuwe afnemers en gebruikers. Met CEDO maakten we een circulaire afvalzak, met Greentom de groenste kinderwagen en met het verpakkingsbedrijf Mauser de eerste circulaire industriële vaten. Inmiddels is ook de belangstelling gewekt van grote, bepalende producenten van kunststof (verpakking)producten, zoals Unilever, P&G en AkzoNobel. Deze concerns stellen, zoals gezegd, zeer specifieke eisen aan de samenstelling en de kwaliteit van hun grondstoffen. In 2017 zal daarom vooral de nadruk liggen op het testen van het materiaal.

SUEZ heeft in 2016 gewerkt aan de introductie van GreenBlocks waarmee we een nieuwe hoogwaardige toepassing vonden voor hout.

 

Delen:
FacebookTwitterLinkedInWhatsApp